Kerk Bissegem: bib, wijkteam, politie, academie én liturgie
De Sint-Audomaruskerk in Bissegem werd in 2024-2025 omgevormd tot een bruisend centrum waar de buurt, cultuur en stad elkaar vinden. Het kerkgebouw is nu een ontmoetingspunt met plaats voor het wijkteam, de bibliotheek, de politie, de academie en het verenigingsleven. Daarnaast blijft de kerk nog steeds een plek voor de liturgie.
8501 kortrijk
Stadsvernieuwing en kerkenplan
De transformatie van de kerk kadert in een breder stadsvernieuwingsproject ‘Konnector’ dat de stad Kortrijk voor Bissegem uitrolde. Dit vertaalt zich in meerdere ruimtelijke projecten die samen de leefkwaliteit verhogen: de heraanleg van de Driekerkenstraat, de realisatie van extra randparking, de aanleg van Bissegem Plage, een verbeterde bereikbaarheid voor de school en de herwaardering van het dorpsplein. Ook binnen het kerkenplan van de stad Kortrijk werd nagedacht hoe de kerkelijke infrastructuur kan ingezet worden op de noden van vandaag; gekoppeld aan het dalend aantal kerkgangers. Zo werd in 2020 beslist om in Bissegem nog één kerk te behouden (de Sint-Audomaruskerk) en deze te moderniseren. Het idee van een nevenbestemming zag toen het licht: een liturgische ruimte in combinatie met een hedendaags stadsprogramma.
Ontwerp
In 2021 lanceert de stad een oproep voor de aanstelling van een ontwerpteam voor de transformatie van het kerkgebouw. Uit de vijf teams die zich aanmelden, kiest de stad voor Nero + Plano. Zij zijn het enige team dat de footprint van de kerk bewaart. Door de zijbeuken van de kerk op te tillen, krijgt het gebouw een extra verdieping waarbij het monumentale karakter van het schip wordt gevrijwaard.
De nieuwe, verkleinde liturgische ruimte bevindt zich in het koor en transept, en wordt gescheiden door een monumentale glazen wand met op maat gemaakte gordijnen. Deze ruimte biedt plaats voor 120 kerkgangers en kan, door de aparte toegang ter hoogte van de voormalige winterkapel, elk moment van de dag gebruikt worden voor bezinning. De glazen wand kan bovendien via de dubbele deuren geopend worden, waardoor de liturgische ruimte kan uitgebreid worden bij grote liturgische vieringen (bijvoorbeeld begrafenissen).
Aan de andere kant van de glazen wand bevindt zich op de gelijkvloerse verdieping het onthaal, een kleine bar en de wijkbibliotheek. Deze laatste is open en laagdrempelig geïntegreerd in de kerkruimte. In het schip staan er mobiele stripbakken die makkelijk te verplaatsen zijn. Op die manier kan de ruimte (‘Den Entree’) open gemaakt worden voor polyvalent gebruik met een capaciteit van 50 personen.
Via een lift en trap zijn de hogere verdiepingen, ontsloten via hangende loopbruggen, bereikbaar. Op de eerste verdieping bevindt zich het wijkteam van Bissegem met hun kantoor en vergaderruimte. Een verdieping hoger vind je de wijkagent en de lokalen van de tekenacademie terug. Hier kunnen tot drie klasgroepen gelijktijdig les volgen, met een panoramisch zicht op de Bissegemplaats.
De Minne
‘De Minne’ is de nieuwe naam van het niet-liturgische gedeelte van het gebouw. De naam werd gekozen door de Bissegemnaren en verwijst naar het lokale verleden (oa. het bekende lied ‘En min ne kjé noa Bissegem gewist’). Voor de exploitatie van het gebouw kan men rekenen op OC De minne. Zij staan in voor het gebruik en beheer van de vergaderruimte en de polyvalente ruimte in het schip ‘Den Entree’.
Hoewel de kerkfabriek eigenaar is van het volledige gebouw, zijn er duidelijke afspraken gemaakt tussen de stad en de kerkfabriek omtrent de transformatie, het beheer en het gebruik. Beide partijen kunnen op die manier het ganse kerkgebouw dynamisch gebruiken. Wil je zelf één van de ruimtes huren? Dat kan via deze link: https://www.kortrijk.be/zaalverhuur-in-de-minne
Technische informatie
- Realisatie : 2021-2025
- Projectmanagement: team gebouwen Stad Kortrijk
- Ontwerpteam : Nero+Plano architecten
- Aannemer: Monument Vandekerckhove NV
- Kostprijs: 5.4 miljoen euro incl., waarvan 300.000 Vlaamse subsidies
- Duurzaamheid en ecologie: warmtepomp, vloerverwarming, zonnepanelen, regenwaterrecuperatie, spuitisolatie en akoestische plafonds, nestvoorzieningen voor gierzwaluwen
Bronnen:
- Gesprek met Mathieu Desmet (stad Kortrijk)
- https://www.kortrijk.be/de-minne
Andere herbestemde kerken
Architectenbureau MAS
Dit moderne kerkgebouw trok vanwege haar eigenzinnige karakter de aandacht van architectenbureau MAS, die hun kantoor erin onder brachten.
Het Speelhuis
Dit tijdelijke theater in de Onze-Lieve-Vrouw ten Hemelopnemingkerk in Helmond werd zodanig omarmd door inwoners en artiesten dat ze er een permanent onderkomen vond.
Het Sacrament
Het Sacrament biedt een bijzonder kader voor uw huwelijks-, verjaardags- of bedrijfsfeest. De recent gerenoveerde kapel, in het hart van West-Vlaanderen, is de gedroomde locatie voor iedereen die houdt van dat tikkeltje meer.